Hướng dẫn Nhiễm khuẩn sơ sinh

(Bệnh viện Hùng Vương)

1. NHIỄM KHUẨN SƠ SINH SỚM

Trong vòng 72 giờ sau sinh

1.1 Dự phòng

- Khi ối vỡ sớm 18-24 giờ là triệu chứng duy nhất: Cefaclor 25 mg/kg x 2

lần/ngày trong 3 ngày

- Khi người mẹ ối vỡ sớm >24 giờ; hoặc >18 giờ và một trong các triệu chứng: sốt, tim nhanh, đau vùng bụng và ối hôi:

+ Bé bình thường: kháng sinh dự phòng trong 3 ngày rồi ngưng:

* Ampicillin: 50 mg/kg x 2 liều/ngày TB

* Gentamycin: 5 mg/kg/ngày TB

+ Bé nghi ngờ nhiễm khuẩn sơ sinh sớm: theo dõi tại Khoa Sơ sinh ít nhất 48 giờ

* Huyết đồ, CRP/PCT, band cells, tỷ suất I:T, phim phổi ± TORCH

* Cấy máu ± chọc dò tủy sống

* Kháng sinh:

“Ampicillin + Sulbactam”: 50 mg/kg x 2 liều/ngày (tính trên thành phần Ampicillin) TM/TB

Tobramycin 5 mg/kg/ngày TM/TB. Nếu nghi viêm màng não, thay Tobramycin bằng Cefotaxim.

Nếu ối hôi, thêm Metronidazole:

Liều tấn công: 15 mg/kg IV/uống.

Duy trì: <30 tuần PMA: 7.5 mg/kg/liều TM/uống mỗi 48 giờ

* Nếu loại trừ được nhiễm khuẩn: ngưng kháng sinh sau 3 ngày

1.2 Điều trị

Chẩn đoán nhiễm khuẩn sơ sinh sớm (viêm phổi/nhiễm khuẩn huyết):

- Cấy máu (+): điều chỉnh kháng sinh theo kháng sinh đồ

- Cấy máu (-): duy trì kháng sinh 10 ngày

>30 tuần PMA: 7.5 mg/kg/ liều TM/uống mỗi 24 giờ

2. NHIỄM KHUẨN SƠ SINH MUỘN

Sau 72 giờ tuổi, gồm nhiễm khuẩn khu trú (viêm tế bào, nhiễm khuẩn da, áp xe, viêm rốn, viêm ruột hoại tử, viêm phổi, viêm kết mạc, viêm tai giữa, viêm màng não, và viêm tủy xương) và nhiễm khuẩn huyết.

2.1 Chẩn đoán nhiễm khuẩn huyết

Khi cấy máu (+), hoặc khi nhiễm khuẩn huyết gồm:

- Nhiễm khuẩn huyết có chứng cứ: cấy máu hoặc cấy dịch não tủy (+)

- Nhiễm khuẩn huyết lâm sàng: khi có ít nhất 3 tiêu chí thực thể tại 3 cơ quan khác nhau và một yếu tố nguy cơ

2.2 Triệu chứng thực thể

- Thần kinh

+ Kém linh hoạt

+ Tăng kích thích

+ Rối loạn trương lực

- Hô hấp

+ Thở nhanh (>70 lần/phút ở trẻ thiếu tháng, >60 lần/phút ở trẻ đủ tháng)

+ Thở rên

+ Ngưng thở >10 giây

- Huyết động học + Tím tái

+ Tái xanh

+ Hạ HA (HA <2SD so với TSTB theo tuổi và cân nặng)

+ Tim nhanh (>180 lần/phút)

+ Tim chậm (<100 lần/phút ở trẻ thiếu tháng, <80 lần/phút ở trẻ đủ tháng)

+ Tưới máu ngoại vi kém (hồi phục tuần hoàn >2 giây)

- Tiêu hóa + Bỏ bú

+ Ói, tiêu chảy + Bụng chướng + Gan to

- Huyết học

+ Vàng da quá mức sinh lý + Chấm xuất huyết + Bầm máu

- Cận lâm sàng

+ Thiếu máu (Hb < 10 g/dL ở trẻ thiếu tháng, < 11 g/dL ở trẻ đủ tháng)

+ Bạch cầu > 20.000/mm3 hoặc < 5000/mm3 + ANC (số đếm tuyệt đối neutro) < 7500/mm3 hoặc > 14500/mm3 + ABC (số đếm tuyệt đối tế bào band) > 1500/mm3 + Tỷ suất I:T > 0.16 (BC non: tổng số BC)

+ Tiểu cầu < 150.000/mm3 + CRP > 8 mg/L

2.3 Yếu tố nguy cơ

- Có đặt NKQ, thở nCPAP, thở Oxy qua Canula

- Có đặt Catheter TM trung tâm

- Nuôi ăn TM

- Đặt ống mũi - dạ dày

- Có đặt Catheter đường tiểu

- Dùng Methylxanthines hay Corticoids

- Nuôi ăn sữa nhân tạo

- Đã có phẫu thuật

3. ĐIỀU TRỊ NHIỄM KHUẨN SƠ SINH

3.1 Khi chưa có kháng sinh đồ

- Xét nghiệm: huyết đồ, band cells, tỷ suất I:T, CRP/PCT, cấy dịch hút họng sâu và/hoặc cấy máu, dịch não tủy, nước tiểu/phân.

- Kháng sinh: tùy vi khuẩn nghi ngờ:

+ Staphyloccoci: Oxacilhn + Amikacin + CoNS hoặc MRSA: Vancomycin + Cefotaxim + Chlamydia: Erythromycin

+ Pseudomonas: “Ticarcilhn + Clavulanate” + Netilmycin, hoặc Piperacilin + Netilmycin

+ ESBL: “Timipenem + Cilastatin” + Ceftazidim

3.2 Khi có kháng sinh đồ

Nếu trẻ đang cải thiện có thể duy trì kháng sinh đang dùng. Nếu trẻ chưa cải thiện: đổi kháng sinh theo kháng sinh đồ.

3.3 Thời gian điều trị kháng sinh

- Nhiễm khuẩn huyết: 10-14 ngày

- Viêm màng não: 3-4 tuần

- Viêm phổi: 2 tuần

- Herpes: 2-3 tuần

3.4 Theo dõi điều trị

- CRP/PCT sau 3 ngày đầu

- Nếu viêm màng não, chọc tủy sống lần 2 sau 48 giờ

- Nếu sử dụng Vancomycin, Aminoglycosid, hay Metronidazole: kiểm BUN, Creatinin huyết thanh sau 72 giờ. Giảm 50% liều nếu Creatinin huyết thanh > 30 mg/dL hoặc BUN > 50 mg/dL

4. PHỤC LỤC:( NẾU KHÔNG XEM RÕ THÌ XEM HÌNH ẢNH BÊN DƯỚI CÙNG CỦA TRANG)

LIỀU KHÁNG SINH CHO TRẺ SƠ SINH/TRẺ NHỎ

Nồng độ TM

Thời gian

tM

Liều mg/kg

Chú thích

<1200 g

1200-2000 g

> 2000 g

< 4 tuần > 4 tuần

< 7 ngày > 7 ngày_

< 7 ngày > 7 ngày_

PNC G

Điều tri giang mai bẩm sinh có/không triêu chứng: 50,000 đv./kg/24 giờ X 10 ngày

PNC G Benzathin

Điều tri giang mai bẩm sinh không triệu chứng: liều duy nhất 50,000 đv/kg

Ampicillin

50 mg/mL

10 phút

50/12 giờ

50/8 giờ

50/12 giờ

50/8 giờ

50/12 giờ

50/8 giờ

Nhiễm khuẩn huyết GBS hoặc viêm màng não: 100 mg/kg/8 giờ

Ampicillin (trong Unasyn):

- VMN

- KhôngVMN

50 mg/mL

15-30 phút

50-100/12 giờ 50 /12 giờ

50-100/8 giờ 50/8 giờ

50-100/12 giờ 50/12 giơ

50-100/8 giờ 50/8 giờ

50-100/12 giờ 50/12 giờ

50-100/8 giờ 50/8 giờ

Oxacillin

50 mg/mL

30 phút

50/12 giờ

25/12 giờ

50/12 giờ (0-14 ngày tuổi)

50/8 giờ (>14 ngày tuổi)

50/12 giờ

50/8 giờ

Cefotaxime

50 mg/mL

30 phút

50/12 giờ

50/8 giờ

50/12 giờ

50/8 giờ

50/12 giờ

50/8 giờ

Ceftazidime

15/12 giờ (Nếu nhiễm trùng nặng có thể tăng gấp rưỡi liều trên)

Ceftriaxone

25 mg/mL

30 phút

50/24 giờ 50/24 giờ 50/24 giờ 50/24 giờ 50/24 giờ 75/24 giờ

Ngừa viêm kết mạc lậu: liều duy nhất:

Thiếu tháng : 25-50 mg/kg (TM, TB)

Đủ tháng : 125 mg (TM, TB)

Viêm kết mạc lậu : 25 mg/kg/12 giờ (TM, TB) X 7 ngày

Creatinine Clearance <10-20 giảm liều

Cefuroxime

7.5 mg/dL

30 phút

>3 tháng tuổi: 50-100 chia ra mỗi 6-8 giờ Nhiễm khuẩn xương khớp: 150 chia ra mỗi 6-8 giờ Viêm màng não: 200-400 chia ra mỗi 3-4 giờ

Ticarcillin+Clavulanate

8-16 mg/mL

30 phút

80/12 giờ

80/8 giờ

80/12 giờ

80/8 giờ

80/12 giờ

80/8 giờ

Piperacillin

75/12 giờ

75/8 giờ

75/8 giờ

75/6 giờ

Imipenem-cilastatin

5mg/mL

30 phút

Không dùng

25/12 giờ

25/12 giờ

25/8 giờ

25/8 giờ

25/8 giờ

Vancomycin

5 mg/mL

60 phút

15/18 giờ (0-14 ngày tuổi)

15/12 giờ (>14 ngày tuổi)

15/12 giờ (0-14 ngày tuổi)

15/8 giờ (>14 ngày tuổi)

15/12 giờ

15/8 giờ

Erythomycin

TM/TB/uống

5 mg/12 giờ

5 mg/12 giờ

5 mg/12 giờ

10 mg/8 giờ

5 mg/12 giờ

10 mg/8 giờ

Metronidazole

7.5/48 giờ

7.5/48 giờ

7.5/24 giờ (0-14 ngày tuổi)

7.5/24 giờ (>14 ngày tuổi)

7.5/24 giờ

7.5/12 giờ

Vào dịch não tủy cao

Gentamycin

2 mg/mL

30 phút

5/48 giờ

4/ 36 giờ

4.5/36 giờ

4/24 giờ

4/24 giờ

4/24 giờ

Liều ở cột 4 dùng chung cho trẻ ngạt, PDA, hay có dùng Indomethacin

Amikacin

5 mg/mL

30 phút

12/24 giờ

12/24 giờ

12/24 giờ

15/24 giờ

15/24 giờ

15/24 giờ

Tobramycin

2 mg/mL

30 phút

2.5/24 giờ

2.5/24 giờ

3/24 gờ

5/24 giờ

5/24 giờ

5/24 giờ

Netilmicin

2 mg/mL

30 phút

3/24 giờ

4/24 giờ

3/24 giờ

4/24 giờ

4/24 giờ

4/24 giờ

Cyprofloxacin

10 mg/mL

60 phút

10/12 giờ

10/12 giờ

10/12 giờ

10/12 giờ

10/12 giờ

10/12 giờ

Amphotericin B

2-6 giờ

0.5-1/24 giờ

0.5-1/24 giờ

0.5-1/24 giờ

0.5-1/24 giờ

0.5-1/24 giờ

0.5-1/24 giờ

Giảm 50% liều nếu Creatinin huyết thanh >30 mg/dL hoặc BUN >50 mg/dL

Acyclovir

20/12 giờ

20/12 giờ

20/12 giờ

20/12 giờ

20/8 giờ

20/8 giờ

LIỀU KHÁNG SINH CHO TRẺ SƠ SINH/TRẺ NHỎ

KEYWORD : Phác Đồ Chữa Bệnh, Bệnh Viện Bạch Mai, Từ Dũ , 115, Bình Dân, Chấn thương chỉnh hình, Chợ Rẫy, Đại học Y Dược, Nhân Dân Gia Định, Hoàn Mỹ, Viện Pasteur, Nhi Đồng Ung bướu, Quân Đội 103, 108,Phụ Sản Trung Ương, Bộ Y Tế,Phòng Khám, Hà Nội, Hải Dương, Thái Bình, Hồ Chí Minh, Sài Gòn, Đà Nẵng, Huế, Vinh, Đồng Nai, Bình Dương, Hải Phòng, Quảng Ninh, Hiệu Quả Cao, Chữa Tốt, Khỏi Bệnh, Là Gì, Nguyên Nhân, Triệu Chứng, Ăn Uống, Cách Chữa, Bài Thuốc - Bài Giảng - Giáo Án - Điện Tử
Thông Tin Trên Web Là Tài Liệu Lưu Hành Nội Bộ Cho Các Bạn Sinh Viên - Y, Bác Sĩ Tham Khảo : Liên Hệ : Maikhanhdu@gmail.com