SỐT RÉT Ở TRẺ EM - NGUYÊN NHÂN - TRIỆU CHỨNG - ĐIỀU TRỊ - PHÒNG BỆNH

GS. PTS. Nguyễn Công Khanh

NGUYÊN NHÂN GÂY BỆNH SỐT RÉT Ở TRẺ EM


Bệnh sốt rét xảy ra do muỗi Anopheles đã nhiễm Plasmodium đốt. Bệnh truyền trung gian từ muỗi sang người. Bốn loài Plasmodium gây sốt rét ở người là pfalciparum, p.vivax, p.oval, và p.malariae. sốt rét do truyền máu không phổ biến.


TRIỆU CHỨNG, CHẨN ĐOÁN SỐT RÉT Ở TRẺ EM


Biểu hiện lâm sàng: bệnh sốt rét diễn biến mạn tính với từng đợt kịch phát.
• Sốt có rét run, có thể sốt liên tục hay từng cơn. Trường hợp điển hình có sốt theo chu kì 1-2 ngày, song ở trẻ em thường sốt không điển hình.
• Thiếu máu, vàng da nhẹ, lách to, đau đầu, đau cơ thể, kém ăn, ỉa chảy, nước tiểu sẫm màu.
• Giữa các đợt kịch phát, trẻ cảm thấy khỏe hơn, lách to dần lên.
• Nếu p.falciparum gây bệnh có thể có biểu hiện nặng, thể sốt rét ác tính: mê sảng, co giật, hôn mê, tan máu mạnh, sốc, đông máu trong mạch lan tỏa, suy thận, phù phổi và trụy tim mạch.
• Kí sinh trùng sốt rét ở người mẹ có thể truyền qua nhau sang thai làm giảm trọng lượng thai nhi khi ra đời.
Chẩn đoán dựa vào yếu tố dịch tễ, có tiếp xúc với người sốt rét và tìm kí sinh trùng sốt rét ở máu nhiều lần.


ĐIỀU TRỊ SỐT RÉT Ở TRẺ EM


Sốt rét do pfalciparum
ở vùng chưa có kháng thuốc, cho:
Cloroquin, Delagil, 10mg/kg, uống (hoặc tiêm bắp nếu cần), tiếp theo 6 giờ sau 5mg/kg, rồi 5 mg/kg/ngày trong 2 ngày tiếp theo.
Uống củng cố mỗi tháng một liều như trên, trong 3 tháng. ở vùng có kháng Cloroquin, cho:
Quinin sunfat, 25mg/kg/ngày, chia 3 lần, trong 3 ngày; cùng với Pyrimethamin:
Dưới 10kg cho 6,25 mg/ngày, trong 3 ngày.
10-20 kg.cho 12,5 mg/ngày, trong 3 ngày.
21-40 kg cho 25 mg/ngày, trong 3 ngày; cùng với Sunfadiazin (Sunfonamid) 100-200 mg/kg/ngày, chia 4 lần, trong 5 ngày (tối đa 2g/ngày).
Nếu bệnh nhân nặng không uống được, dùng Quinin dihydroclorid tiêm tĩnh mạch, liều 25mg/kg/ngày, cho một nửa liều trong một giờ đầu, còn một nửa liều cho 6-8 giờ sau, hòa loãng thuốc vào dung dịch muối sinh lí để nồng độ 0,5-1,0 mg/ml, nhỏ giọt 0,5-1,0 mg/phút, theo dõi huyết áp và điện tim.
Sốt rét do p.vivax và p.malariae
Cloroquin phosphat, 10mg/kg uống (hay tiêm bắp), tiếp theo 6 giờ sau 5mg/kg, rồi 5 mg/kg/ngày trong 2 ngày tiếp theo; cho dùng cùng với Primaquin, 0,3 mg/kg/ngày, trong 14 ngày (tối đa 15 mg bazơ/ngày).
Trường hợp nghi sốt rét, chưa tìm được kí sinh trùng, có thể dùng Cloroquin, Delagil và Primaquin.
Điều trị hỗ trợ tích cực các biểu hiện nặng:
Hồi phục cân bằng nước, điện giải bằng đường uống hoặc tĩnh mạch. Truyền khối hồng cầu nếu tan máu nặng gây thiếu máu nhiều.
Thuốc chống co giật trong sốt rét não.
Manitol chống phù não, suy thận.
Cho trẻ ăn đầy đủ, uống nhiều nước.


PHÒNG BỆNH SỐT RÉT Ở TRẺ EM


- Cho trẻ nằm màn.
- Điều trị phòng bệnh nếu trong nhà có người sốt rét có kí sinh khuẩn hay ở vùng lưu hành sốt rét, dùng Cloroquin phosphat, 5mg bazơ/kg tuần 1 lần, trong 6 tuần.

BỆNH GIARDIA Ở TRẺ EM
GIUN CHỈ Ở TRẺ EM
GIUN ĐŨA Ở TRẺ EM
GIUN KIM Ở TRẺ EM
GIUN MÓC Ở TRẺ EM
GIUN XOẮN Ở TRẺ EM
CÁC BỆNH DO KÍ SINH TRÙNG PHỔ BIẾN Ở TRẺ EM
NẤM CANDIDA Ở TRẺ EM
SÁN DÂY BÒ, SÁN DÂY LỢN Ở TRẺ EM
BỆNH SÁN LÁ PHỔI, SÁN LÁ GAN, SÁN LÁ RUỘT Ở TRẺ EM
SỐT RÉT Ở TRẺ EM
BỆNH AMIP

KEYWORD : Phác Đồ Chữa Bệnh, Bệnh Viện Bạch Mai, Từ Dũ , 115, Bình Dân, Chấn thương chỉnh hình, Chợ Rẫy, Đại học Y Dược, Nhân Dân Gia Định, Hoàn Mỹ, Viện Pasteur, Nhi Đồng Ung bướu, Quân Đội 103, 108,Phụ Sản Trung Ương, Bộ Y Tế,Phòng Khám, Hà Nội, Hải Dương, Thái Bình, Hồ Chí Minh, Sài Gòn, Đà Nẵng, Huế, Vinh, Đồng Nai, Bình Dương, Hải Phòng, Quảng Ninh, Hiệu Quả Cao, Chữa Tốt, Khỏi Bệnh, Là Gì, Nguyên Nhân, Triệu Chứng, Ăn Uống, Cách Chữa, Bài Thuốc - Bài Giảng - Giáo Án - Điện Tử
Thông Tin Trên Web Là Tài Liệu Lưu Hành Nội Bộ Cho Các Bạn Sinh Viên - Y, Bác Sĩ Tham Khảo : Liên Hệ : Maikhanhdu@gmail.com