PHÁC ĐỒ ĐIỀU TRỊ THUỶ ĐẬU Ở TRẺ EM

I. ĐỊNH NGHĨA

Thủy đậu là bệnh nhiễm trùng cấp tính do siêu vi Herpes varicellae. Đường lây chủ yếu bằng đường hô hấp qua những giọt nước bọt bắn ra từ người bệnh, hiếm khi lây do tiếp xúc trực tiếp với bóng nước.

Bệnh đặc trưng bởi phát ban dạng bóng nước ở da và niêm mạc, diễn tiến lành tính nhưng có thể gây tử vong do biến chứng viêm não, hội chứng Reye.

II. CHẨN ĐOÁN

1. Công việc chẩn đoán

a. Hỏi bệnh

• Tiếp xúc với người bị thủy đậu hoặc đang có dịch bệnh tại địa phương.

• Chủng ngừa thủy đậu, tiền căn bị thủy đậu.

• Bệnh sử: sốt, hồng ban khoảng vài mm nhanh chóng chuyển thành bóng nước sau 24 giờ.

b. Khám lâm sàng

• Bóng nước da từ 3-10 mm, lúc đầu chứa dịch trong, sau 24 giờ hóa đục, nhiều lứa tuổi (có bóng nước mới mọc xen kẽ bóng đã hóa đục và bóng đã đóng mày hay bong vảy).

• Bóng nước có thể mọc ở niêm mạc miệng, đường tiêu hóa, hô hấp, tiết niệu, sinh dục hay ở mắt.

• Tìm các biến chứng thường gặp:

- Viêm mô tế bào do bội nhiễm: bóng nước hóa mủ, đỏ da hay sưng tấy xung quanh bóng nước, vẻ mặt nhiễm trùng nhiễm độc.

- Viêm não.

- Hội chứng Reye:

+ Có dùng Aspirin trong thời gian nổi bóng nước.

+ Rối loạn tri giác, co giật.

c. Cận lâm sàng

• Công thức máu: bạch cầu bình thường hoặc tăng nhẹ.

• Phân lập siêu vi, PCR (nếu có thể để giúp chẩn đoán xác định).

• Phương pháp miễn dịch học (phương pháp cố định bổ thể, miễn dịch huỳnh quang trực tiếp hoặc ELISA) ít được sử dụng.

2. Chẩn đoán xác định

• Dịch tễ: Chưa chủng ngừa thủy đậu, chưa mắc bệnh thủy đậu, có tiếp xúc với bệnh nhân thủy đậu 2-3 tuần trước.

• Lâm sàng: bóng nước nhiều lứa tuổi ở da, niêm mạc.

Cận lâm sàng: phân lập siêu vi, PCR (nếu có thể).

3. Chẩn đoán có thể

Bóng nước nhiều lứa tuổi ở da.

4. Chẩn đoán phân biệt

• Impétigo (chốc lở bóng nước): do Streptococcus b hemolytic

nhóm A, xảy ra sau khi da bị trầy xướt, gỡ mày thấy có vết trợt đỏ không loét có quầng đỏ bao quanh.

• Nhiễm trùng da.

• Bóng nước do Herpes simplex: dựa vào phân lập siêu vi.

III. ĐIỀU TRỊ

1. Nguyên tắc điều trị

• Điều trị đặc hiệu.

• Điều trị triệu chứng.

• Phát hiện và điều trị biến chứng.

2. Điều trị đặc hiệu: Acyclovir

• Tác dụng:

- Rút ngắn thời gian nổi bóng nước, giảm tổn thương da.

- Phòng ngừa biến chứng ở trẻ suy giảm miễn dịch.

• Hiệu quả cao nếu được sử dụng sớm trong 24 giờ sau khi khởi phát.

• Liều lượng: 80 mg/kg/ngày: 4 lần (tối đa 800mg/lần) uống.

• Thời gian điều trị: 5 ngày hoặc đến khi không xuất hiện thêm bóng nước mới.

3. Điều trị triệu chứng

• Chống ngứa.

• Giảm đau, hạ sốt: dùng Paracetamol, không dùng Aspirin vì có thể gây hội chứng Reye.

4. Điều trị biến chứng

• Bội nhiễm: Bristopen 100mg/kg uống hay tiêm mạch nếu nặng.

• Viêm não: xem phác đồ viêm não.

1. Cách ly tránh lây lan

2. Miễn dịch chủ động

• Siêu vi sống giảm độc lực.

• Bảo vệ 85 - 95%.

• Chỉ định > 1 tuổi.

3. Miễn dịch thụ động

Globuline miễn dịch chống thủy đậu (chưa có tại Việt Nam).

Vấn đề

Mức độ chứng cớ

Acyclorvir có hiệu quả làm giảm thời gian sốt do thủy đậu và số lượng sang thương da ở các trẻ bị thủy đậu khỏe mạnh nhưng không làm giảm bớt triệu chứng ngứa

I

Acyclovir for treating varicella in otherwise healthy children and adolescents (Review). The Cochrane Library 2011, Issue 1

PHÁC ĐỒ ĐIỀU TRỊ NỘI KHOA, TIM MẠCH, NGOẠI KHOA TRẺ EM - BỆNH VIỆN NHI ĐỒNG 1

NHIỄM TRÙNG

SỐT Ở TRẺ EM
SỐT KHÔNG RÕ NGUYÊN NHÂN Ở TRẺ EM
NHIỄM TRÙNG BỆNH VIỆN Ở TRẺ EM
SỐT XUẤT HUYẾT DENGUE NẶNG Ở TRẺ EM
HỒI SỨC SUY HÔ HẤP TRONG SỐT XUẤT HUYẾT DENGUE Ở TRẺ EM
HỒI SỨC SỐC KÉO DÀI TRONG SỐT XUẤT HUYẾT DENGUE Ở TRẺ EM
VIÊM MÀNG NÃO DO VI TRÙNG Ở TRẺ EM
BỆNH TAY CHÂN MIỆNG Ở TRẺ EM
THƯƠNG HÀN Ở TRẺ EM
SỐT RÉT KHÔNG BIẾN CHỨNG Ở TRẺ EM
SỐT RÉT NẶNG Ở TRẺ EM
VIÊM GAN Ở TRẺ EM
LAO Ở TRẺ EM
NHIỄM HIV/AIDS Ở TRẺ EM
SỞI Ở TRẺ EM
QUAI BỊ Ở TRẺ EM
THUỶ ĐẬU Ở TRẺ EM
HO GÀ Ở TRẺ EM
CÚM Ở TRẺ EM

KEYWORD : Phác Đồ Chữa Bệnh, Bệnh Viện Bạch Mai, Từ Dũ , 115, Bình Dân, Chấn thương chỉnh hình, Chợ Rẫy, Đại học Y Dược, Nhân Dân Gia Định, Hoàn Mỹ, Viện Pasteur, Nhi Đồng Ung bướu, Quân Đội 103, 108,Phụ Sản Trung Ương, Bộ Y Tế,Phòng Khám, Hà Nội, Hải Dương, Thái Bình, Hồ Chí Minh, Sài Gòn, Đà Nẵng, Huế, Vinh, Đồng Nai, Bình Dương, Hải Phòng, Quảng Ninh, Hiệu Quả Cao, Chữa Tốt, Khỏi Bệnh, Là Gì, Nguyên Nhân, Triệu Chứng, Ăn Uống, Cách Chữa, Bài Thuốc - Bài Giảng - Giáo Án - Điện Tử
Thông Tin Trên Web Là Tài Liệu Lưu Hành Nội Bộ Cho Các Bạn Sinh Viên - Y, Bác Sĩ Tham Khảo : Liên Hệ : Maikhanhdu@gmail.com